Kiezelwieren

Ééncellige kiezelwieren komen soms zo massaal voor dat ze het volledige slik groenbruin kleuren.

Deze bruingroene kleur komt omdat deze net als planten bladgroen bevatten waardoor ze uit zonne-energie, water en simpele voedingsstoffen, complexe cellen kunnen opbouwen; de zogenaamde fotosynthese.

Andere namen voor kiezelwieren zijn diatomeeën en micro-algen.

Volgens een artikel in Natuur.blad nr.1 van 2005 wordt deze bruingroene biofilm gevormd door Navicula arenaria. Op hun langs gemeten zijn deze algen 44µm lang.

Om je een beter idee te geven: 1mm = 1000µm, dus 44µm is 44 duizendste van een millimeter.
Als je 1 mm voorstelt als 1 meter, dan is deze micro-alg 4,4cm lang. In 1mm kan je er zo 230 achter elkaar op een rijtje leggen.

Structuur

Kiezelwieren zijn microscopisch kleine, ééncellige algen die 0,01 - 1 mm groot kunnen worden. Ze leven in een klein glazen omhulseltje dat ze zelf met grote precisie bouwen. Iedere soort heeft zo zijn eigen, unieke huisje met de meest prachtige vormen en patronen. De hiernaast afgebeelde soort Thalassiosira punctigera heeft een diameter van 37µm.

Een kiezelwiercel bestaat uit twee schalen die als een doosje met een dekseltje op elkaar passen.

Hun voortplanting gebeurt meestal asexueel door deling.
Tijdens de voortplanting gaat het doosje open en wordt de kiezelwiercel in tweeën gedeeld en worden er nieuwe kleinere schalen gevormd die weer uitgroeien tot volwassen kiezelwieren.

De kiezelwieren stellen specifieke ecologische eisen aan hun omgeving. Ze zijn erg gevoelig voor veranderingen in hun leefmilieu, waardoor het goede indicatoren zijn voor bijvoorbeeld voedselrijkdom, zoutgehalte, zuurgraad en stroming.

Ecologisch belang

Hun ecologisch belang is enorm.

Diatomeeën produceren meer zuurstof dan alle tropische regenwouden samen. Wanneer in de lente of de zomer de zon schijnt op een plasje met daarin kiezelwieren, dan zie je hoe er zich onder invloed van het zonlicht zuurstofbelletjes vormen.

Daarenboven zijn ze een geliefkoosde maaltijd voor heel wat waterdiertjes die plankton eten of substraten afschrapen.

kiezelwieren en de erosie van het slik

Kiezelwieren spelen een belangrijke rol in de stabiliteit van slikplaten.
Kiezelwieren maken uit het zonlicht voedingsstoffen zoals suikers - meer bepaald meervoudige suikers of polysacchariden - aan. Deze polysacchariden zijn opgebouwd uit 50 tot 50.000 enkelvoudige suikers.
Omdat ze die niet in hun huisje kunnen opslaan, maken ze die vast aan de buitenkant van hun huisje.
Deze polysacchariden hangen als suikerstaarten aan het kapsel van de diatomee.
Zoals je weet is suiker nogal kleverig waardoor de kleine sedimentkorreltjes aan elkaar vastgekleeft worden, waardoor ze minder snel weggespoeld worden en het sediment zich stabiliseert.

Je kan dus stellen dat kiezelwieren de slikplaat beschermen tegen erosie door getijdestromen en golven.

Het verband tussen kiezelwieren, slikgarnaal en de stabiliteit van het slik. Lees verder...

Meer weten?

• Neem een kijkje bij de faculteit biologie aan de universiteit in Hamburg.
• Diatomeeën doen aan chemische oorlogsvoering
• Naturalis Leiden (Nl)
• Nederlands-Vlaamse kring van diatomisten
• voor nog meer info zoek je met www.google.be op diatomeeën en kiezelwieren